In De Straten van Amsterdam trekt AT5 de stad in op zoek naar bijzondere verhalen van Amsterdammers uit alle hoeken van de stad. Deze week duiken we in de verzetsgeschiedenis van de Vondelstraat.
De Vondelstraat gonst van de geschiedenis, achter de imponerende gevels direct naast het Vondelpark schuilen ontelbaar veel verhalen. Ter ere van Bevrijdingsdag hebben we het over de bijzondere vrouwen die vanuit de Vondelstraat in verzet kwamen: een onderbelicht onderwerp. Martine Bontjes, zet zich, door het geven van stadstours over vrouwengeschiedenis in de stad, in om dit soort verhalen onder de aandacht te brengen. Want, zo stelt ze: “Geschiedenis is een hele lange tijd door mannen geschreven, waarbij te weinig focus was op de levens van vrouwen.” Martine vertelt ons over de dappere vrouwen die tijdens – en na- de oorlog weigerden om op te geven. Ze laat ons het huis zien waar Eva Besnyö, Hongaars-Joodse fotografe na haar onderduik en verzet in de oorlog woonde en vanuit waar ze als huisfotograaf van Dolle Mina haar verzet voortzette. Inspirerend, zo vindt ook Martine: “De strijd van Eva gaat door!”
Vervolgens gaan we op bezoek bij misschien wel één van de mooiste huizen van Amsterdam: de stadsvilla van voormalig sterhoboïst Han de Vries, ontworpen door beroemd architect Pierre Cuypers, die hier een tijdje zelf in woonde. Han woont dus prachtig, maar, zo zegt hij, het gaat hem vooral om de locatie: “Als hier een hondenhokje had gestaan, bij het park, dan had ik het ook willen hebben.” Han heeft een bewogen, niet onverdienstelijke, carrière gehad, maar zo vanzelfsprekend was het niet. Ook zijn jeugd, en de levens van zijn ouders, werden zwaar getekend door de oorlog en verzet. Han zelf is er luchtig over: “Als kleuter heb ik natuurlijk in het kleuterverzet gezeten.” Nog een bijzonder toeval: Han is zelf een aantal keer gefotografeerd door Eva Besnyö, al zijn de foto’s helaas niet bewaard gebleven. Ook de andere heldin die we deze aflevering bespreken heeft hij gekend: Maria Austria.
In het huis waar Maria Austria, Oostenrijks-Joodse fotografe geboren als Marie Oestreicher, in de oorlog ondergedoken zat, leeft dat verleden nog enorm. Jessie Gordon, die er nu woont en haar kunst maakt op de zolder waar Maria Austria papieren vervalste, is zich daar enorm van bewust: “Dat is echt kippenvel.” “Je voelt het echt in de stenen van het gebouw.” Met het uitzicht op een afgebrande Vondelkerk, uit het raam waar Maria Austria met gevaar voor eigen leven een groep Duitse soldaten fotografeerde, reflecteren we nog één keer op hoe dapper de verzetsvrouwen waren, en waar zij voor streden.
De aflevering is ook op YouTube te bekijken: